Skip to main content

Full text of "Foirceadul Aith-ghearr Ceasnuighe,"

Digitized by the Internet Archive 
in 2013 



http://archive.org/details/foirceadulaithgh1783west 



Foirceàdul Aith-ghearr 
C E A ■ S N U I G H E, 

Air tus air na orducha le 

Coi-thionnal nan Diaghairibh ag 
Niar-mhinisteir, ann an 

-S A S G A N; 

Leis an d'aontuigh 
Ard-sheannadh Eaglais na 

H A L B A N N, 

Chum a bhith na chuid eigin d'aon-mhodh Crabhuidh 
eidir Eagiaiftibh CHRIOST ann fna tri RIOGHACH- 
PAIBH. 

Air na chur na Gailic le Seannadh 
EARRA-GHAIDHEAL 

Asns anois cuid do mhearrachdaihh a Chlo-bhualaidh a!r 
nan Leafacha chum maìth Coitcheann GAIDHEAL- 
TACHD ALBA. Clo bhuaik' fa Ghallic n' darra Uair. 

- Enterfd i n Stationers Hall. 

Clodh-hhuaik' agus r'an Reic le Anna Orh, 
Leabhair-reiceauoir. Aun 
GLAS-GHO, MDCCLXXXIIL 



An A B C Rhomanach. 

A a bcdefghijklmno 
p q r f s t u v w x y z &. 

ABCDÈFGHIJKLMNÒP QJt STU f 
VWXYZ&. 

Aabcdefghijklmnopqrfstvivwxyz&. 

/^y^. ib fk ffi ft fi fi ff ff fl fl ffi ffi ffl. 

,•■•■' v^ 5 
^ v ^/ y/« A B C Eiddeilteach. 

" CDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXrZò. 
A ah c d efg h i j k l m n o p q r J$j t u v nv x y zò»f 

ajbjk/hjìfifijffjififfiffl 

Na Bhuelibh. Na Confonantaibh. 

aeiouy. bcdfghjklmnpqrfstvwxz. 

NaPuiijc. ,5:.?!-)C§*ttH- 

Ab eb ib ob ub Al el il ol ul, 

ac ec ic oc uc an en in òn un 

ad ed id od ud ar er ir or ur 

af ef if of uf as es is os us 



Leabhar aith-ghearr nan Cei/t. 

I. C. f^REUD is crioch araid do'n Du'ine? 

V^l F. Is i is crioch araid do'n Duine 
Dia do Ghlòracha, agus do Mhealtuin gu 
futhain. 

2. C. Greud i an Riaghail a thug Dia Dhuin-> 
ne d'ar teagafg chnirìs gu feadamaid eifin do 
ghloracha y agus do mhealtuin? 

F. Is e focall Dhe (ata air na chur fios 
anri; a Scrioptuiribh an tfein-tiomnuidh, a- 
gus an Tiomna-nuadh) amhain is Riaghail 
Dhuinne d'ar teagafg chum's gu feadamaid 
eifin do ghloracha, agus do mhealtuin. 

3. C. Creud ata na Scrioptuiribh gu h araid 
<*g tea g a fg ? 

F. Ata na Scrioptuirìbh gu h' araid ag 
teagafg, gach ni is coir do'nDuine chreidfm 
timchiollDhe,agus an dleafdanas ataDia ag 
iarruidh air an Duine. 

4. C. Creud e Dia? 

F. Dia is Spiorad e, ata neimh-chrioch- 

1 nuigheach, Bith-bhuan, neimh-chaochla- 

dach, ann na Bhith, a Ghliocas, a Chum- 

hachd, aNaomhachd, aCheartas, aMhaith- 

eas, agus Fhirinn. 

5. C. An bheill tuille Dee antiach a h aon? 

A o # 



( 4 ) 
F. Ni bheil ach a h aon amhain, an Dia 
beo fior. 

6. C. Ca ilon Pearfa atafan Diadhachd ? 

F. Ata tri Pearfa ian Diadhachd, an t I 
Athair, aaMac, agus an Spiorad-naomh: | 
Agus an triarfa is aon Dia iad ionnan ann a ' 
natur, coimh-meafs ann a Curahachd, agus 
ann an Gioir. 
■ 7. C. Creud iad orduigh DeP 
F. Is iad, orduighe De a run-fiorruìdhe, 
doreirComhairle a thoille,leisan d'orduigh 
fe ro'-laimh c'hum a ghloire fein, gach ni 
thig gu crich. 

8. C. Cionnas ata Dla ag cur orduighe an 
gniomh ? 

F. Ata Dia ag cur orduighe ann gniomh 
- ann oibribh an Chruthaigh, agus anFhre-af- ' 
dail. 

9. C. Creud is Obair an Chruihaigh ann? 

F. Is i Obair an Chruthaigh, Bìa do 
dheanadh nan uile nithe do neimh-ni, le 
Focal a Cumhachd, ann feadh fe laethe, 
agus iad uile ro-mhaith. 

10. C. Cionnas do Chruthaigh Dia an Duìne? 

F. Du Chruthaigh Dia an duiiie, Fear^ • 
agus Bean, do reir laomhaigh fein, ann ec- 
las, Finnteachd, Naomhachd, le uachdra- | 
nachd os-cionn nan Creatuiribh. 



C 5 ] 

■Jtl.fi Creud iad Oihridh-frsafdail De? 

F. Is iad Oibridh Freafdail De, gu bheil 
fe ag coimhid, agus ag Riaghladh nan uile 
Chreatuiribh, le'n uile Ghniomharaibh, gu 
ro-naomha, gu ro-ghlic, agus gu ro-Chum- 
hachdach. 

12. C. Creud -e an gn'wmb araid Freafdail do 
rinn Dia do thaoibh an Duine fan Jìciid aihi do 
Chruthuicheadh e? 

F. An t am do ChruthaighDia an duine* 
do rinn fe Coi'-cheangal beatha ris, ag iar- 
ruidh umlachd iomla4i air mar Chumh- 
nant ; agus ag toirmffg Dho ni air bith ithe 
do Chraoibh Eolais maith agus uilc, faoi 
Phein a Bhais. 

13. C. An dfhan air cead-fmftr afiftfan chead 
Jlaid ann do Chruthuicheadh iad? 

F. Air bhith d'ar ceadfmfirìbh air am 
fagail gu faoirfe an toille fein, do thuitea- 
dar o'n flaid ann do Chruthuicheadh iad 
le peacadh ann aghaidh Dhe. 

14. C. Creud e Peacadh? 

F. Is e peacadh brifeadh Lagh Dhe. 

15. C. Cìa e an Peacadh leis a?i do thuit air 
Ceadfwftr o'nfaid ann dp Chruthuicheadh iad? 

F. Do b'e an Peacadh leis an do thuit 
air Cead-finfir o'n ftaid ann do Chruthuich- 



( 6 ) 

eadh iad, gu d'ith fiad an meas-toirmifgt*. 

16. C. An do thuit an Cinneadh daonna uilc 
ann a Cead pheacadh Adhamh? 

F. O do bhith an Coi' cheangal air na 
dheanadh re Adhamh, ni amhain air a fhon 
fein, ach ar-fon a fhliochd: Ume fm, an 
Cinneadh-daonna uile do thainic anuas 
uaidh, tre geinnilleacha gnathaicht', do 
pheacuidh iad ann-fan, agus do thuit fiad 
maille ris ann fan chead-feachran. 

17. C. Creud i an Jìaid ann d'tug an leagadh 
ud an Cinneadh daonnai^t^ 

F. Do thug an leagaclh ud ad Cinneadh- 
daonna, gu ftaid peacaidh, agus truaighe. 

18. C. Creud e peacadh na Jìaid ftn ann da 
thuit an Duine? \ 

F. Trid an lèafaidh ud, ata an Duine 
faoi chionta chead-pheacaidh Adhamh, faoi 
eafhhuidh na cead-fhirinteachd, faoi thru^ 
ailleachd a natuir gu h iomlan (d'on goir- 
rear gu Coitchean Peacadh-gein agus faoi 
gach uile Pheacadh-gniomh ata ag geintin 
uaidhe fm. 

19. C. Creud ì truaighs na Jìaid fin ann do 
thuit an Duine? 

F. Trid an leagaidh ud, do chail an Cin- 
neadh-daonna uile an co'-chomunn re 
Dia, ataid faoi Fheirg agus MhallachaDhe 



( 7 ) 

agus mar fm, ataid faoi gach uile thruaighe 
fan bheathuidhs', fo'n Bhas fein, agus faoi 
Phiantaibh Ifrionn gu fiorruidhe. 

20. C. An dfhag Dia an Cinneadh-daonna uil- 
e do bhi cailte ann Jìaid peacaidh agus truaighe? 

F. Air tagha do Dhia da ghean maith 
fein, roimh thoifeach an t fhaoghail, cuid 
eigin do naDaoine chum na beatha-futhain, 
do rinn fe Coi'-cheangaKgrafa reu, d'an 
Saoradh O ftaid an Pheacaidh, agus na 
Truaighe, agus d'an tabhairt gu flaid 
Slanuighe trid Fear-faoruidh. 

2 1 . C. Cia e is Fear-faoruidh do Phobull taghta^ 
De? 

F. Is e k aon Fhear-faoruidh do Pho- 
bull taghta De, an Tighearna Iofa Crioft 
amhain, neach air bhith dho na Mhac Sior- 
ruidhe do Dhia, do rinneadh e na Dhuine 
agus mar-fm ata fe ag fantain na Dhia, a- 
gus na Dhuine, ann daNatur eidir-dheal- 
ìuicht agus ann aon phearfuin am feafl. 

22. C. Air bhith do Chriofì na Mhac do Dhia y 
cicnnas do rinneadh e na Dhinne? 

F. Do rinneadh Crioft Mac Dhe na 

Dhuinne, le Corp-fior, agus anam-riafonta 

do ghabhail chuige fein, air bhith dho ìe 

Cumhachd an Spiorad-naoimh air na ghab- 

A 4 



( 8 ) 

hail am Broinn Mhuire na h Oighe, agus 
air a bhreith le, gidheagh as fheugmhais 
peacaidh. 

23. C. Cia iad na h Oifigeadha ata Criojì ag 
cur an gniomh màr air Fear Saoruidh ne, 

F. Ata Crioft mar air Fear-Saoruidh-ne 
ag cur ann gniomh Oiiigeadha Faidh, 
Sagairt, agus Paogh, araon, ann ftaid an 
Iriiliche, agus an Arduiche. 

24. C. Cionhas atà Criofì ag cur Oifig Faidh 

ann gniomh? 

F. Ata Crioft ag cur Oifig Faidh ann 
gniomh, ann toill De chum air Slanuighe 
f hoilfeacha dhiiinn, le na Fhocal, agus le 
na Spiorad. 

25. C. Cionnas ata Criojl ag cur Oifig &?- 
gairt ann gniomh ì. 

F. Ata Crioft ag cur Oifig Sagairt ann 
gniomhj ann e-fein do thabhairt fuas aon- 
uair na iobairt do dhioladh Ceartais De; 
agus do dheanadh air reitigh re Dia ; agus 
ann gnath-eidir-ghuidhe do dheanadh air 
ar-foinne. 

26. G* Cionnas ata Criofi ag cur Oifig Riogh 
ann gniomh P 

F. Ata Crioft ag cur Oifig Riogh ann 
gniomh, le finne do cheanfacha dho fein, 



( 9 ) 

do riaghladh, agus do fheafamh, agus le 
cofg do chur air na h uilidh is naimhde 
dho fan agus Dhuirine. 

27. C. Cia iad na nithe ann an roibh Crìcjì aìr 
na Irifpleacha? 

F. ì)o bhi Chriofl air na Irifhleacha ann 
a bhith air a bhreith, agus fm ahn an ilaid 
ifeal, air na dheanadh fo'n Lagh, ag doll 
fo gach truaighe na beathafa, fo fheirg 
Dhe, agus fo Bhas malluicht' na Croiche, 
ann 3 bhith air na adhlacadh, agus ag fuir^- 
reàchd fo Chumhachd an bhais re feall. 

28. C. Cia iad na nithe amì a roibh Criojl ak 
ma Ardacha? 

F. Do bhi ChriofT: air ha Ardacha ann a 
aifh-eirigh O naMarbhuibh air an treas la, 
ann a dholl fuas air Neamh, ann a muidhe 
air Deas-laimh Dhe an Athair, agus ann a 
theachd do thabhairt breitheamhnas aii 
t fhaoghal ann fan la-dheirreanach. 

29. C. Cionnas atamaid air ''nar deanadh anr. 
'nar luchd Co pairt d'on t faoirfe do chòìfm Cricjì? 

F. Atamaid air *nar deanadh ann 'riar 

fuchd Co'-pairt d'on tfaoirfe do choifia 

Crioft, leis an t faòirfe fm a chur rinn;- 

gu heif eachdach le naSpiorad naomha fart, 

A 5 



( io ) 

30. C. Cionnas ata an Spiorad ag cur rinne 
na faoirfe fin do choifin Criofl? 

F. Ata an Spiorad ag cur rinne na faoir- 
fe fin do choifm Chriofl, le Creideamh 
oibreacha ionnain leis an bheil fe Var 
Coi cheangal re Criofl ann air Gairm eif- 
eachdach. 

3 1 . C. Creud is Gairm eifeachdach ann ? 

F. Is Gairm eifeachdach ann, obair 
Spioraid De, leis an bheil fe ^gar fagail 
ris ionnain fein am peacadh, agus truaighe, 
ag Soilfeacha air 'nintinneadh ann eolas 
Chrioft, ag ath-nuadhacha air toille, agus 
air a lorg fm 'gar deanadh deonach agus 
comafach air Iofa Crioll a dhìu-ghab- 
hail chugain, mar ata fe air na thairgfe 
^^1111111' gu faor ann fan v t foifgeul. 

32. C. Cia iad na Sochaìr ata an droing ata 
air nan Gairm gu h Eifeachdach ag faghail fari 
bheathuidhs* ? 

F. Is fiad na fochair ata an druing fin 
ag faghail fan bheathuidhs', Firinneacha, 
Ùchdmhacachd, agus Naomhacha; agus 
gach uille Shochair ata ag fruthagh uatha 
ian bheathuidhs'. 

33. C. Creud is Firineacha ann? 

F. Is e Firinneacha gniomh faor ghrafa 



( II ) 

De, lels an bheil fe ag maitheamh dhyinn 
air 'nuille pheacaidh, agus ag gabhail rinne 
mar Fhirinnibh ann na fhianaifh fein, agus 
lìn amhain ar-fon Firinteachd Chrioft air 
na mheas dhuinne, agus air a ghabhail 
chugain le Creideamh amhain. 

34. C, Creud is Uchd-mhacachd ann? 

F. \s i an Uchd-mhacachd, gniomh 
faor ghrafa De, leis an bheil Sinn air ar 
gabhail ann aireamh Chloinne De, agus 
leis an bheil coir againn air gach uille 
Shochairibh, agus urram abhuirineasdoibh. 

35. C. Qreuàis Naomhacha annì 

F. An Naomhacha is obair faor-ghrafa. 
De e, leis an bheil finn air ar 'n ath-nu- 
adhacha fan Puine gu h iomlan do. reir 
Fioghrach Dhe, agus air ar deanadh com- 
afach ni is mo, agus ni is mo, chum 
bafacha do pheacadh, agus chum bhith beo 
do'n Fhirinteachd. 

36. C. Creud ìad na Sochair ata ann fan bhea- 
thuidhs* an a Co\ chuideachd y nò ag fruthagh 
d-n Fhirinneachay dn Uchd-mhacachd y agus »*$ 
Noamhacha ? 

F. Is iad na Sochair ata fan hheathujdhs\ 
ann a Co'-chuideachd no ag Sruthagh ua-/ 
A 6 



£ 



( -a ) 

tha fin, dearbh-bheachd air Gradh Dhe, 
Siothchaint Coguifh aoibhneas fàn Spiorad- 
naomh, fas ann anGrafa, agus buan-mhair- 
reachduin ann, gu teachd na criche deir- 
reannaich. 

37. C. Creud iad na Sachài'r aia na Otyid- 
mhigh agfaghail Chriofl, re h am àn baisì 

F. Ata Anamànria nan Creidmheach ra 
h'am an bais, air an deanadh foirfe ann a 
Naomhachd, agus air ball ataid ag doli 
chum-Gloire, agusair bhith do'nCorpaibh 
Sior-cheangailt' re Criofl ni'd comhnuidh 
ann nan Uaighibh gu nuig an a(h-eirigh. 

38. C. Creud iad na Sochair ata na Creid- 
mhigh agfaghail Chriojì annfan aijh eirighì 

F. Ann fan aifh-eirigh, air bhith do na 
Creidmhigh air an dufgadh as an Uaighibh 
ann anGloir, bithigh fiad air an aithneacha 
gu folìas, agus air an lan fhaoradh ann la 
bhreitheamhais, agus air an deanadh uille- 
bheannuicht' ann an Dià lan-mhealtuin gu 
Siorruidhe. 

39. C. Creud e an Dlèafdanas aia Dia ag iar- 
ruidh airan Duineì 

F. Is e an Dleafdanas ata Dia ag iarruidh 
F-flìr an Duine 3 umhlachd da thoill ata air na 
i fòilfeacha. 



( r 3 ) 

40. C. Creud i ati Riaghaii umhlachd a thug 
Dia d'on Duine air thoifeach ? 

F. Do bi an Riaghail umhlachd a thug 
Dia do'n Duine air thoifeach, Lagh na 
Modhannaibh. 

4 1 . C. Cia e an t aite atin a Iheill Lagh' na 
Modhannaihh air na chur Jìos gu haith ghearr 
iomlan ? 

F. Ata Lagh' na Modhannaibh air 
na chur fios gu haith-ghearr iomlan, ann 
'fna deich Aitheantaibh. 

42. C. Creud isfuim do na deich Aitheantaibhì 
F. Is i isSuim do na deichAitheantaibh, 

an Tighearnà ar Dia do ghradhacha le 
ar 5 n uille Chroidhe, le ar 'n uille Anam, 
le ar 'n uille Neart, agus le ar 'n uille 
Intinn, agus ar Coimhearfan do ghradha- 
cha mar fmn-fein. 

43. C. Creud is Reamh radh do na deìch 
Aitheantaìbh ? 

F. Ata Reamh-radh nan deich Aithean- 
taibh, air na chur fios ann fna briathraibhs' 
(is mife an Tighearna do Dhia, neach a 
thug thufa as Taìlamh na Heiphte, agus 
as Tighe na daoirfe.) 

44. C. Creud ata Reamh radh nan deìch Aìthe- 'ffj 
atìtmhh ag teagafg Dhuinneì 



( 14 ) 

F. Ata Reamh-radh nan deich Aithean- 
taibh ag teagafg dhuinne, do bhri' gur e 
Dia is Tighearna ann, agus gur e is Dia, 
agus is Fear-faoruidh dhuinne, uime fin j 
gu bheil a dh'fhiache oirne uille Aithean- 
taibh-fan do Choimhid. ^ 

45. C. Cia i an chead Aìthneì 

F. Is i an chead Aithne (nà biodh Dee 
eille agat ann am fhianaiihe.) 

46 C. Cread ata arr na iarnàdh fan chead 
Aìtìmeì 

F. Ata an chead Aithne ag iarruidhe, 
oirne, aithneacha, agus aidmheil, gur e 
Dia amhain an nor-Dhia, agus gur e air 
Diaine e, agus fmne adhradh, agus Gloir 
do thabhairt Dho da reir-fm, 

47. C. Creud ata air na thoirmìfg fan chead . 
Aiihneì 

F. Ata an chead Aithne ag toirmifg, an 
Dia fior dq iheanadh, no an t Adhradh, a- 
gus ann Ghloir a dhlighear Dho-fan do 
leiginn tharruinn, no an tabhairt d'aoa 
neach eille. 

48. C. Creud ata air na teagafg Dhuinne gu 
fonraìchi' ann frìa briathr'aìbhì fan chead Aithne 

('am fhianaithe.) ' 

F. Ata-na briathràfa "fan ■ chead Aithne 



( »5 ) 

(am fhianaifne) ag teagafg dhuinne, gu 
hheil Dia do chi na h uiìle nithe, ag tab- 
hairt airre do*n pheacadhfa, iodhon, Dia 
air bith eille do hhith againn, agus gu 
bheil fe ro dhiombach dheth, 

49. Q.Creud i an darra aìthneì 

F. -Is i an dara aithne, (Na dean dhuit fein 
Iomhaigh ghrabhalta, no aon-f hioghair nithe ata 
fhuas air Neamh, no air Taliamh a bhos, no 
'fan uifge fo Thallamh, na geiìlfe dhoibh, agus 
na dean feirbhis dhoibh, oir mife an Tighearna 
do Dhia, is Dia eud-mhor mi leannas aingid- 
heachd nan Athraibh air an Cloin, gu nuige an 
treas no an ceathramh ceim non giun-geinìligh, 
air an droing fhuaitheachas-mi, agus ag foilfea- 
cha trocair do mhiltibh do'n droing a gradhui- 
cheas mi, agus choimhdeas m ? Àitheantaibh.) 

50. C. Creild iarrar fan dara aithneì 

F. Ata an dara aithne ag iarruidh, 
gach uille ghne Adhruidh, agus orduighe 
Dhiadhaigh, do iarr Dia ann na Fhocal, 
do ghabhail chugain, dp chonbhail, again 
agus do choimhid gu glan iomlan. 

51. C. Creud ata an dara aìthne ag toirmifgì 

¥. Ata an dara aithne ag toirmifg, 
adhradh do Dhia trìd lomhaigh, no air 
mhodh air bith eiìle, nach bhei'ì orduicht' 

aan a Fhocal fein. 



( i6 ) 

52. G. Creud iad na Riafoin ata ceangailte rìs 
an dara aithneì 

F. Is iad na Kiafoin ata ceangailte ris an 
dara aithne, ard-uachdranachd Dhe os 
air cionn,an t ìhealbh-choir ata aig ionnuin, 
an Gradh-lafte, agus eud ata aige da^Ad- 
hradh fein. 

£3. C. Cia i an treas Aithneì 

F. Is i àn treas Aithne, (Na tabhair Ainm an 
Tighearna do Dhia ann diamhanas: oir ge b*e 
bheiireàs ainm ann diamhanas, ni bu neimh-chi- 
onteach ann a fianaifh an Tighearna e, no ni a 
meas an Tighearna neimh chionteach e.) 

54. C. Creud iarrar fan treas Aiihneì 

F. Ata an treas Aithne ag iarruidh, gna- 
theacha naomha urramach do dheanadh,air 
Ainmibh, Tiodolaibh, Orduighe, Briathra- 
ibh, agus Oibrichibh Dhe. 

55. C. Creud ata air na thoirmifg fan treas 
Aithneì 

F. Ata an treas Aithne ag toirmifg mi'- 
naornhacha, no mi'-ghnathacha air bith do 
dheanadh air aon-ni leis an bheill Dia ga 
fhoilfeacha fein. 

56. C. Cìa e ati Riafen aia air na cheangal ris 
an treas Aithneì 

F. Is e an Riafoii ata air na cheangàl ris- 
an treas Aithne$ge gu feadfuidh luchdb'rifh- 



Dnm- 



( »7 ) 

eadh na Haithne fo doll faor O dhioghaìtas 
do thaòibh Dhaoine, gidheadh ni f huilling 
an Tighearna air Diaine dhqibh doll as O 
a cheart-bhreitheamhnas fein. 

57. C. Cia ì an ceathramh Aìthneì 

F. Is i an ceathramh Aithne, (Cuimhnigh la 
na Saboid a choimhid naomha: ann fe laithibh 
dean t obair, agus t uille fbaothair, ach is e an 
feachda la, Sabòid an Tighearna do Dhia; na 
dean aon obair fail la fin, thu fein, no do 
Mhac, no t Inghin, t Oglach, no do Bhan-og- 
lach, no t ainmhidhe no do Choigreach ata aa 
taobh a ftigh do d'hoìrfibh: oir ann fe laithibh 
do rinn an Tighearna Neamh agus Tallamh, an 
Fhairge, agus gach ni ata ionta, agus do ghabh 
fe comhnuidh an feachda la; uime fin do bhe- 
annuigh an Tighearna la na Saboide, agus do 
naomhuigh fe e.) 

58. C. Creud iarrar fan cheathramh Aithneì 

F. Ata an ceathramh Aithne ag iarru- 
idh, coimhid naomha do dheanadh doDhia 
air na trathaibh fuidhicht' do dhorduigh fe 
ann na Fhocal, gu fonraichte aon la iom- 
lan do na, feachd laithibh, chum a bhith 
na Shaboid naomh dho fein. 

59. C. Cia e an la do nafeachd laithibh a dhcr- 
duigh Dia bhith na Shabcid gach Seachduinì 

F. O thoifeach an t fhaoghail a huas 
gu nuig aifh-eirigh Chroill dhorduigh Dia 



( 18 ) 

an feachda la do bhi na Shaboid gach feach- 
duin; agus riamh O fin a leath, an cead 
la do'n t fheachduin a dh'fhantain, agus do 
ghnathacha gudeirreadh anDomhain chum 
a bhi na Shaboid do na Criofluibh. 

60. C. Cionnas is coir an t Saboid do naomhacha ? 
F. Is coir an t faboid do naomhacha, le 

tamh naomha do ghabhail re fad an la fin 
gu h iomlan agus fin fos O ghnothu- 
ichibh faoghalta, O aigher agus fugradh 
ata ceaduichte air laithibh eille, agus an 
uille aimfir fin do bhuilleache re oibribh- 
Crabhuidh gu diamhair, agus gu follaifh, 
leath a muigh do'n mhead is ata iomchuidh, 
re na chaitheamh re h oibribh na h eigin, 
agus na trocaire. 

61. C. Creud ata air an thoirmifg fan cheath- 
ramh Aithnel 

F. Ata an ceathramh Aithne ag toir- 
vhiifg mi^-naomhàcha na Saboide le diamha- 
nas, agus neimh-churam ann oibribh an la 
fin, no fos le fmuaintaibh, briathraibh, 
no gniomharaibh neimh-fheimeil timchioll 
ghnothuicheadh Saoghalta, no re aigher a- 
gus Sugradh. 

62. C. Cia iad na Riafqin ata ceangailfe r'u an 
cheathramh Aithne ì 



( '9 ) 

F. Is iad na Riafoin ata ceangailte ris an 
cheathramh Aithne, Dia do bhith ag cead- 
acha Dhuinne, fe laithe do'n t fheach- 
duin d'ar gnothuichibh fein, agus a tagradh 
coir airigh dho fein air an t Sheachda la; 
agus an Eifempleir do thug fe fein uaidhe, 
agus gu do bheannuigh fe la na Saboide. 

63. C. Cia i an Cuigeadh Aithtreì 

F. Is i an Cuigeadh Aithne, (Tabhair onoir do 
t athair, agus dod^Mhathair: chum gu finfeadh 
do laithe air an Fhearran do bheir an Tighearna 
do Dhia dhuit.) 

64. C Creud iairrar fan chuigeadh Aithneì 

* F. Ata an cuigeadh Aithne ag iarruidh, 
-an onoir do choimhid, agus an dleafdanas 
do Choi'-lionadh, ata dh'fhiacha do thab- 
hairt do gach aon-neach a lorg an Inmhe, 
agus an daimhe da cheile fa-leath,mar ataid 
ann airde^ no 'n ifhle, no ann a Coi'-meas 
Inmhe. 

65. C. Creud ata air na thoirmijg fan chuig* 
eadh Aithnel * 

F. Ata an cuigeadh Aithne ag toirmifg, 
ni air bith do dheanadh ata an aghaidh na 
h onoir, agus an dleafdanais, a bhuinneas 
do gach aon-neach a lorg an Inmhe, agus, 
an daimhe fa leath da cheile. 



( 20 ) 

66. C. Crettd e an Riafon ata ceangailte ris 
an chuigeadh Aithneì 

F. Is e an Riafon ata ceangailte ris an 
chuigeadh Aithne, geailadh air fonnas, agus 
SaoghaL fada do uille luchd coimhid na 
Haithnefe, da reir mar thig fm le Gloir 
Dhe, agus a maith fein. 

67. C. Cia i an Seathadh Aithneì 

F. Is i anSeathàdh aithne, (Na dean marbhadhi . 

68. C. Creud iarrarfan tfeathad'h Aithneì 

F. Ata an feathadh Aithne ag iarruidh 5 
gach uille dhicheall dligheach do dhean- 
adh chum air 'n aaam fein, agus Anamà 
dhaoine eille do choimhid. 

69. C. Creudata air na thoirmifg fan t feathadh 
Àithneì 

F. Ata an Seathadh Aithne ag toirmiig, - 
air 'n Anam do bhuinn afain fein, no as 
air Coimhearfain gu h ea-coirèach: agus 
gach uille nithe a chuideachas fm dò 
dheanadh. 

70. C. Cia i ah Seachdamh Aithneì 

F. Is i an Seachdamh aithne, (Na dean adhal- 
trannas. 

71. C. Creud iarrar fan t feachdamh Aithneì 

F. Ata an Seachdamh Aithne ag iarru- 
idh, coimhid do bhi againn air ar Geanm- 
nuigheachd fein, agus Geanmnuigheachd 



C 21 ) 

air Coimhearfain, ann air Croìd-he, ann air 
Caint, agus ann air Beufaibh. 

72. C. Creud ata att Seachdamh Aiihne ag toir- 
rtnfgì. 

F. Ata an Seachdamh Aithne ag toir- 
mifg, gach uille Smuainteacha, Briathar, 
agus Gniomh neimh-gheanmnuigh. 

73. C, Cia i an t Ochdamh Aithneì 

F. Is i an t Ochdamh Aithne, Na dean 
goid.) 

74. C. Creud iarrarfan Ochdamh Aithneì 

F. Ata an tochdamh Aithne ag iarruidh, 
gach cuideacha laghaii do dheanadh, chum 
air Saibhreas Soaghalta fein, agusSaibhreas 
Dhaoine eille, a chur air aghajdh. 

75. C. Creuà ata air na thoirmifg fan Och~ 
damh Aiihneì 

#. Ata an t Gchdamh Aithne ag toir- 
mdg, gach ni air bith a bhacas air Saibh- 
reas Saoghàlta fein, no 8aibhreas air Co- 
imhearfain gu hea-coireach. 

76. C. Cia i an nacìamh Aithneì 

F. Is i an naoiamhAithne. (Na dean fìa-- 
naim bhreige ann asrhaidh do Choknhear- 
iam.) 

77. C. Creud iarrar fati naoidmh Aith?:eì 

F. Ata an naoiamh Aithne -ag iarruidh 



c 22 y 

an f hirinri eidir Duine is Duirie ; agus ar 
deagh-ainm fein, agus deagh-ainm ar 
coimhearfain do meafamh, agus fm gu 
fonraicht' ann fianaifh do dheanadh. 

78. C. Creud ata aìr na thoirmifg fan naoi- 
amh Aithneì 

F. Ata an naoiamh aithne ag toirmifg^ 
gach ni ata ag cuf leath-trom air an 
fhirinn, no ni ea-coir air ar "deagh-ainm 
fein, no deagh-ainm air coimhearfain. 

79. C. Cia i an Deickeamh Aithneì 
F. Is i an deicheamh aithne, (Na fmu- 

ain dhuit-fein teach do choimearfain nà 
fmuain dhuit fein b.ean do choimhearfain, 
no oglach, no bhean-og laehj nò dhamh^ 
no afail, no aon-ni eille bhuinneas do d 
choimhearfnach.) 

80. C. Creiul ìarraf fan Deicheamh Aithneì 
F. Ata an deidheamh aithne ag ' iaf- 

ruidh oirn, bhith lan toillichte le ar ftaid 
fein, maille re fonn ceart agus intinn-fheir-* 
ceil do bhi ionnuin d' ar coimhearfain, agus 
*do gach uille ni bhuinneas dho. 

^B 1 . C. Creud ata air na thoirmifg fan Deiche- 
amh Aithneì 

F. Ata an deicheamh aithne ag toir- 
rnifg, gach tallach air ar ftaid fein, gach 



7 



I 



n 



( 2 3 ) "* ' 

dòillicheas, agus farmad re maith air coim- 
hearfain, gach togra,agusmiann ain-cneaft, 
chum aon-ni d'am bi aige. 
• 8.2. C. An bheil neach aìr bith comafach air 
Aitheantibh Dhe do choimhid gu foirfeì 

F. Ni fhe#dar le aon-neach nach bheil 
ach na dhuine amhain, O chead thuitim 
air finfir, Aitheanta Dhe do choimhid gu 
foirfe fan bheathuidhs', ach ata fiad gach 
TÌa ga'm briiheadh ann fmuaintibh, ann fo- 
cal, agus ann gniomh. 

83. C. An bheil gach uille bhrijheadh an lagh 
■ cof-meafs ann ua?nharachdì 

F. Ata cuid do pheacaidh ionta fein, 
agus do bhri'moran do nithe ata ga'n an- 
tromacha, ni is uamhaire na cheile ann 
fianaifh Dhe. 

84. C. Creud ata gach aon-pheacaàh ag toiltìn ? 

F. Ata gach aon-pheacadh ag toiltin 
' Feirg, agus Mallacha Dhe, araon fan 
bheathuidhs', agus fan bheathuidh at 
chum teachd. 

85. C. Creud ata Dia ag iarruidh oirne chum 
fgufeadamaid tearnadh na Fheirg y agus MÀ 
Mhaìlacha-fan a thoillfinne thaoibh air peacaidh ? 

F. Chum tearnadh O Fheirg, agus O 
Mhallacha Dhe a thoill finne ar-fon ar pea- 






( 24 ) 
caidh, ata Dia ag irrauidh oirne Creid- 
eamh ann Iofa Crioft, Aithrighe chum 
na beatha, maille re gnathacha dichealìach 
do dheanadh air na Meadhonaibh ata ann 
leath a muigh, leis an bheil Criofl ag co' 
pairteacha rinne fochaire na foirfe. 

86. C. Creud.is Creideamh an Iofa Crioft annì 
F. Creideamh an lofa Crioft, is Gras 

flainteil e leis an bheil fmne ga ghabhaiì- 
fan agus 'gar focracha fein air-fan na aonar 
chum flainte, mar ata fe air na thairgie 
dhuinne fan t foifgeul, 

87. C. Creud is Aìthrighe chum naheatha annì 
F. Aithrighe chum na beatha, is Gras 

llainteil e, leis an bheìl an Feacach (air 
mo-thacha dho gu cheart da pheacadh fein, 
agus do throcair Dhe ann an Criòft) le 
doillicheas agus le fuath a pheacaidh, ag 
icmpodh uatha gu Dia, ìe lan run, agus 
gna-thairgfe nuadh-umhlachd a thabhairt 
dho, \ 

83e* C. Creud iad na Meadhwi dn leath a 
muigh) leis an bheil Crioft ag cd-pairteacha rinne 
fàÒchaire na foairfeì ; 

■ F. Is iad na Meadhoin fìn/ orduighe 

j Cbrioft ppi haraid an Focal, Sacramaintxbh, 

àèùs tJrnuighè: Àta gu h uiIiJh air an 



( 25 ) 

deanadh eifeachdach chum Slainte do na 
Daoine taghta. 

89. C. Cionnas ata an Focal dir na dheanadh I 
eifeachdach chum Slainteì 

F. Ata Spiorad Dhe ag deanadh leugh- 
adh an Fhocail ach gu haraid a Shear- 
monacha na Mheadhon eifeachdach chum 
Peacaich fhagail ris, agus da'n iompadh, • 
agus da'n togbhail fuas ann an Naom- 
hachd, agus an co'-fhurtachd trid Creid- 
ìgh chum Slainte. 

90. C. Cionnas is coir an Fscal do leabhagh, 
agus do eifleachdy chum 's gu bìodh fe eifeachdach 
chum Slainteì 

F. Chum 's gu deanta an Focal eifeach- 
dach chum Slainte, is feimeil Duinne airre 
do thabhairt dho le uliamhacha, le Ur- 
nuighe, agus le dicheall; a ghabhail chu- 
gain le Creideamh, agus Gradh, a chur an 
taifge ann air Criodheacha agus a chur an 
gniomh ann ar beathuidh. 

91. C. Cionnas ata na Sacramaintibh air nan 
deanadh na M.eadhoin eìfeachdach chum Slainteì 

F. Ata na Sacramaintibh air nan dean-* 
adh eifeachdach chum Slainte, ni h ann 
O bhriogh air bith ata ionta fein, no fan ii« 
do ni am frith-eola, ach trid beannacha 
Chrioft amhaim agus oibreacha a Spiora^d- 
B 



( 26 ) 

fan, fan droing a ghabhas chucà iad Ie 

Creideamh. 

92. C. Crejtd is Sacramaint annì 

F. An t Sacraniaint, is ordughadh na- 
omha le Crioft i, ann a bheil Crioft, agus 
fochair Chumhnanta nan gras, air an taif- 
beannadh^ agus air an Seulacha, agus air 
nan cur ris na Creidmhigh le Comharaibh 
corpora fo-fhaicfin. 

93. C. Cia iad Saeramaintibh an Tiomna 
uuoidh ? 

F. Is iad Sacramaintibh an Tiomna-nu- 
aidh, Baifteadh, agus Suipeir an Tigh- 
earna. 

94. C. Crettd is Baifteadh dnnì 

F. An Baifteadh is Sacramaint e, ann a 
bheil ionlaid le huifge, ann an ainm an A- 
thair, an Mhic, agus an Spioraid-naoimh, 
ag ciallacha, agus ag feulacha, gu bheil 
iinne air-ar fuidheacha ann anCrioft, agus 
ann air luchd co*-pairt do Shochairibh 
Chumhnant nan Gras, agus ag feulacha fos 
air Boid gur leis ap Tighearna fmn. 

95. C. Cia don coir am Baìjìeadh do Fhritfy~ 
eladhì 

S\ Ni an coir am Baifteadh do fhrithe^ 
*>"adh, d'aon neach ata an taobh a rnuigh 



• do'nEaglais fhaicfmnich 5 no gu'n aidm'hkh 

• iad an Creideamh ann an Crioft, agus an 
Umhlachd dho, ach is coir Naoidheanna 
na drcinge, ata na'm buiìl do'n Eagiais- I 
fhaicfìnnich, do bhaifteadh. 

96. C. Creud i Suipeir an Tighearnaì 

F. Suipeir an Tighearna is Sacramaint 
i, ann a bheil bas Chrioft air na fhoil- 
feacha, le aran, agus fìon do thabhairt, a- 
gus do ghabhail do reir orduighe fein, a« 
gus an droing a ghabhas chuca gti hiom- 
ehuidh iad, ata fiad(ni air mhodh feclmhar, 
ach) trid Creidigh, air an deanadh nan 
luchd co'-pairt.da Chorp agus da fhuill 
fan, le uille Shochairibh, chum an altrum, 
agus am fas an Gras* 

97. C. Creud is feimeil dòndroingfn a dhe- 
anadh, leifh am bail Suipcir an Tighearna da 
ghabhail gu h iomchuidh ? 

F. Is feimeil dhoibh iad-fein a cheafnacha 
ann nan Eolas, chum aithn'e do dheanadh 
air Corp an Tighearna, ann nan Creid- 
eamh, chum beatha an Anama do tharraing 
as, ann nan Aithreachas, nan Gradh, agus 
nan nuadh-umhìachd, d'eagal, air teachd 
dhoibh gu neimìi-iomchuìdh gu'n kiiùd, a- 
B 2 

..* ,* 

e" • 



— ( 2« ) 

gus giflji olfuid Breitheamhnas dhoibh fejn. 

98. C. Creud is Urnaìghe atinì 

F. Is i is Urnaighe ann, tabhairt fuas air 
a n Athchuinge do Dhia, ag iarruidh ni- 
theannadoreir a thoillann anAinmChriofl, 
ag aidmheil ar peacaidh, agus ag tabhairt 
buidheachas dho air-fon a Thiolaicaibh. 

99. C. Creud i an Riaghail a thug Dia Dhuin* 
tte d\ir Seoladh ann an Urnaighe do dheanadh ? 

Fc Ata focal Dhe gu h uillidh ga'r Seo- 
ladh ar n an Urnuighe do dheanadh, ach is 
i an Riaghail Shonraicht' a fheolas fmn, an 
Fhoirm Urnuighe fin do theagafg Criofl 
da Dheifciopla da'n goirrear gu coit^chean- 
na Urnuighe an Tighearna. 

100. C. Creud ata Reamh-radh Urnuighe an, 
Tigheama ag tragafg Dhuinneì 

F. Ata Reamh-radh Urnuighe an Tig- 
hearna flodhon air 9 n Athair ata air 
NeamhJ ag teagafg Dhuinne, teachd an fo- 
gafg do Dhìa le gach uile urram naomha 
agus muinghin, mar Chloinn chum an 
Athair, ata comafach, agus ullamh d'ar 
cuideacha; agus gu'r coir guidhe dheanadh 
maille re Daoine eile, agus air an fon. 

1 o 1 . C. Creud aia JJnn ag guidhe fan chead 
Jartas ? 



r 29 7 

F. San chead Iartas, (Iodhon^gu ma 
beànnuichf t Ainmf$) ata finn ag guidhe 
gu ma toill le Dia finne, agus daoine eille 
do dheanadh comafach air e-fein do ghìo- 
racha anns gach aon-ni leiih an bheill fe ga 
fhoilfeac.ha fein dhuinn, agus gu m'à toilt 
ìeis gach ni do Shuidheacha agusj orducha 
chum a Ghloire fein. 

102. C. Creud ata finn ag giiidhe fan dara 
lartasì 

F. San dara Iartas, (lodhon gu iigeadh 
do Rioghachdfa) ata fmne ag guidhe Dhe 3 
Rioghachd an Aibhirfeir do fgriòs, agus 
Rioghachd nan Gras do mheadacha, fmne 
agus daoine eille do tharraing da h ion- 
fuidhe, agus do choimhid iiìte 5 agus Riogh- 
achd na Gloire do luathacha. 

103. C. Creud ata fnn ag guidhe fan 'treas 
ìartasì 

F. San treas Iartas, (Icdhon, Deantar 
do thoillfe àir an Tallamh mar niihear air 
.Neamh) atamaid ag guidhe Dhe, fmne do 
dheanadh comafach, agus deonach le na 
Ghras, chum eolas a ghabhaiì air a thoiìl 
fein, do bhith freagrach, agus umhal dith 
anns gach aon ni amliuilmar ata na h Aingil 
air Neamh, 

E 3 



( 3« ) \ 

rozj.. C. Creud ata Jin ag guidhe fan chea- 
thrarnh Iartasì 

F. San cheathramh Iartas, (Iodhon, tab- ' 
hair dhuinn an dìugh ar *n Aran laitheil) \ 
ata finn ag iarruidh gu fuighmid do màor- I 
thoir-bheartas Dhe, Roinn chuimfeac^do 
nithibh maith na beathafa, agus gu xhq&L- 
lamaid a bheannacha fein maille reu. * 

105. C. Creud ata Jmn ag guidhe fan chiàgfi* 
edh Idrtasì i A 

F. San chuigeadh Iartas, (lodhon, agus 
maib dhidnne ain' fiacka, amhluidh mat< t 
mhaidthe-mid d'ar Feicheannaibh) atamaid^ 
àg guidhe Dhe maitheamhnas do thabha*fB 
dhuinn gu faor ann ar 'n uile pheacaidfi^ 
air-fon Chrioft: agus is moid air mimeach 
fo iarruidh, gu bheilmid air ar near.t^aeha 
trid a Ghras-fan, ann a maitheamhnas do 
thabhairt do dhaoine eile o ar Croidhe. 

106. C Creud atajwn ag^guidhe farìt Jeath- 
adh Iartasì 

F. San tfeatbadh Iartas, (Iodh^ agus 
ria leig am buaireadh "Jin^ ach Jqor finn q 
olc ) ata finn ag guidhe ì)he air coimhid o 
bhith air ar buaireaclh chum peacaidh : No 
?r. conbhai] fùas, agus ar fàoradh an tani 
4o bhuaìrearTmn. 



( 3' ) 

107. C. Creud ata Co'-dhiinatlh Urnuighe ^n 
Tighearna ag theagafg dhii'wneì 

F. Ata Co'-dhunadh Urnuighè m Tigh- 
eamd^&flodhon, oìr is leatfa an RÌcgfuuhìL 
agns an Chumhachd, agns a Ghìoir^ gir 
fiorruidhe, Amen.) ag teagafg dhuinne mif- 
neach ann Urnuighe do ghabhail o Dhia 
amhain, agus ann ar 'n Urnuighe eifin do 
mholadh: le Riogha'chd, Cumhachd, agus 
Gloir do thabhairt dho, agus marfhianaifh 
air ar Miann, agus ar dearbh beachd ann 
eifteachd faghail, deirmid, Amen. 

' k ; - 



f 



ì 



Na deich Aitheantibh. 



Exod. xx. 
jWO labhair Dia na Briathar fo uile ag 
\^J radh, is mife an Tighearna go Dhia, an 

neach a thug thufa a mach as Tailamh na 

Heiphte, agus as Tigh na daoirfe. 

I. Na biobh Dee àir bith eile agat ann am 
fhianailhe. 

II. Na dean dhuit fein Iomhaigh ghrabhalta, 
no aon fhioghair nithe ata fhuas airNeamh, no 
air Tallamh a bhos, no fan Uifge faoiThallamh, 
na geiife dhoibh, agus na dean Seirbhis dhoibh; 
Dir 's mife an Tighearna dp Dhia, ìs Dia eud- 



Mhcr mi, leannas Aingidhàchd nàn Athraibh air 
an Cloinn, gu nuige an treas no an an ceath 
ramh ceim, no glun-geiniligh, air an droin 
fhuarhuicheas mi, agus ag foilfeacha trocair d 
mhiltibh do'ri droing a ghradhuicheas ml, ag 
a choimhdeas m'Aitheantaibh. 

III Na tabhair ainm, an Tighearna do Dhi 
an diamhanas: Oir ge b'e bheireas aiilm an di- 
arnhanas, ni bu neimh-chibntach ann a iìanaifh 
zn Tighearna e, agus lii a meas an Tighearna [ 
neimh-chkintach 'e^ 

IV. Cuimhnigh la na Saboide à choimhid na^ 
oniha: Ann fe laithibh dean hòbair, agus hu- 
ille Shaothair/ach is e an feachda la, Saboid an 
Tighearna do Dhia; na dean aon obair fan Ia 
fm, thu fein, no do Mhac, no h Inghin, t Og- 
lach, no do beari^oglach no h ainmhidhe, no do 
Choigreach ata an taobh a fligh do d'dhoirfibhf 
Oir ann fe laithibh do rinn anTigheàrna Nearnh « 
agus Tallamhv an Fhairge, agus gach ni ata ion-. 
ta, agus do ghabh fe comhnuidh an feachda Ia; 
uime fnin do bbeannuigh an Tighearna la na 
Saboide, agus do naomhuigh fe è. 

V. Tabhair onoir do t Athair, agus do d'~ 
Mhathair, chum gu Sinfeadh do laithe air an. 
Fhcarran do bheir an Tighearna do Dhia dhui 

VI. Na dean marbhadh. 

VII. Na dean Adhaltrannàs* 
VTIL Na dean Goid,